ധന്തേരാസ്: ദീപാവലി ആഘോഷങ്ങളുടെ തുടക്കം
അഞ്ചു ദിവസം നീണ്ടുനിൽക്കുന്ന മഹത്തായ ദീപാവലി ഉത്സവം ധന്തേരാസോടെ ആരംഭിക്കുന്നു, ഇതിനെ ധനത്രയോദശി എന്നും വിളിക്കുന്നു. ഹൈന്ദവ മാസമായ കാർത്തികയിലെ കൃഷ്ണപക്ഷ ത്രയോദശി തിഥിയിൽ വരുന്ന ഈ ദിവസം സമ്പത്തും സമൃദ്ധിയും സൗഭാഗ്യവും കൊണ്ടുവരുമെന്ന് വിശ്വസിക്കപ്പെടുന്നു. “ധനം” (സമ്പത്ത്), “തേരാസ്” (പതിമൂന്ന്) എന്നിവ ചേർന്നുള്ള “ധന്തേരാസ്” എന്ന പേരുതന്നെ, ഹൈന്ദവ ചാന്ദ്രകലണ്ടറിലെ ഇതിന്റെ പ്രാധാന്യവും ശുഭത്വവും വ്യക്തമാക്കുന്നു.
ധന്തേരാസിന്റെ പ്രാധാന്യം
ഹൈന്ദവ സംസ്കാരത്തിൽ, ദിവ്യ വൈദ്യനും വിഷ്ണു അവതാരവുമായ ധന്വന്തരി ഭഗവാനെ ആഘോഷിക്കുന്നതിനാൽ ധന്തേരാസ് വളരെ പ്രാധാന്യമർഹിക്കുന്നു. സമുദ്രമഥന സമയത്ത് അമൃതുമായി അദ്ദേഹം സമുദ്രത്തിൽ നിന്ന് ഉയർന്നുവന്നു. സാമ്പത്തിക സുരക്ഷിതത്വവും സമൃദ്ധിയും ലഭിക്കാൻ ആഗ്രഹിച്ചുകൊണ്ട് ജനങ്ങൾ സമ്പത്തിന്റെ ദേവതയായ ലക്ഷ്മീദേവിയെയും ദേവന്മാരുടെ ഖജനാവുകാരനായ കുബേരനെയും ആരാധിക്കുന്നു.
ധന്തേരാസുമായി ബന്ധപ്പെട്ട മറ്റൊരു പാരമ്പര്യം ഹിമ രാജാവിന്റെ പുത്രന്റെ കഥയാണ്, ഭാര്യയുടെ ബുദ്ധിസാമർത്ഥ്യം കൊണ്ട് അകാല മൃത്യുവിൽ നിന്ന് അദ്ദേഹം രക്ഷപ്പെട്ടു. വാതിൽക്കൽ വച്ച സ്വർണ്ണ-വെള്ളി നാണയങ്ങളുടെ കൂമ്പാരവും തിളങ്ങുന്ന വിളക്കുകളും മരണത്തിന്റെ ദേവനായ യമനെ അദ്ദേഹത്തിന്റെ ആത്മാവിനെ കൊണ്ടുപോകുന്നതിൽ നിന്ന് തടഞ്ഞു. വിളക്കുകൾ കത്തിക്കുന്നതും സ്വർണ്ണമോ വെള്ളിയോ വാങ്ങുന്നതുമായ പാരമ്പര്യങ്ങളിൽ ഈ ദിവസത്തിന്റെ ശുഭത്വം പ്രതിഫലിക്കുന്നു.
ഇന്ത്യയുടെ വിവിധ പ്രദേശങ്ങളിൽ വ്യത്യസ്തമായ ആചാരങ്ങളോടും പ്രാർത്ഥനകളോടും പ്രത്യേക പാരമ്പര്യങ്ങളോടും കൂടിയാണ് ധന്തേരാസ് ആചരിക്കപ്പെടുന്നത്. എന്നിരുന്നാലും, ചില പൊതു ആചാരങ്ങൾ ഇവയാണ്:
സ്വർണ്ണം, വെള്ളി, പാത്രങ്ങൾ വാങ്ങൽ
ധന്തേരാസിന്റെ ഏറ്റവും പ്രചാരമുള്ള ആചാരങ്ങളിലൊന്ന് സ്വർണ്ണം, വെള്ളി തുടങ്ങിയ വിലയേറിയ ലോഹങ്ങൾ വാങ്ങുന്നതാണ്. ഈ ദിവസം ഇത്തരം വാങ്ങലുകൾ നടത്തുന്നത് സമൃദ്ധി കൊണ്ടുവരുകയും സമ്പത്ത് സംരക്ഷിക്കുകയും ചെയ്യുമെന്ന് വിശ്വസിക്കപ്പെടുന്നു. പലരും വീട്ടിൽ സമൃദ്ധിയുടെയും സൗഭാഗ്യത്തിന്റെയും പ്രതീകമായി പിച്ചള, ചെമ്പ്, വെള്ളി പാത്രങ്ങളും വാങ്ങുന്നു.
ലക്ഷ്മീ പൂജയും ദീപങ്ങളും
ഹൈന്ദവ കുടുംബങ്ങൾ സായാഹ്നത്തിൽ ലക്ഷ്മീ പൂജ നടത്തുന്നു, പുഷ്പങ്ങളും മധുരപലഹാരങ്ങളും പ്രാർത്ഥനകളും അർപ്പിച്ച് സാമ്പത്തിക സ്ഥിരതയ്ക്കും സന്തോഷത്തിനുമായി ലക്ഷ്മീദേവിയുടെ അനുഗ്രഹം തേടുന്നു. ദുഷ്ടശക്തികളെ അകറ്റാനും നല്ല ഊർജ്ജത്തെ സ്വാഗതം ചെയ്യാനുമായി വീടുകൾക്ക് ചുറ്റും, പ്രവേശനദ്വാരങ്ങളിലും ബാൽക്കണികളിലും ചെറിയ മൺവിളക്കുകൾ (ദിയകൾ) കത്തിക്കുന്നു.
രംഗോലി വരയ്ക്കലും വീടുകൾ അലങ്കരിക്കലും
വീടുകൾ പൂർണ്ണമായി വൃത്തിയാക്കി വർണ്ണാഭമായ രംഗോലി (നിറമുള്ള പൊടികളോ പൂവിതളുകളോ കൊണ്ട് നിർമ്മിച്ച സങ്കീർണ്ണമായ ചിത്രപ്പണികൾ) കൊണ്ട് അലങ്കരിക്കുന്നു. ലക്ഷ്മീദേവിയുടെ വരവിനെ പ്രതീകവത്കരിച്ചുകൊണ്ട് പലരും പ്രവേശനദ്വാരം മുതൽ പൂജാമുറി വരെ അവരുടെ കാൽപ്പാടുകൾ വരയ്ക്കുന്നു.
ആരോഗ്യ, ക്ഷേമ ആചാരങ്ങൾ
ധന്തേരാസ് ധന്വന്തരി ഭഗവാനുമായി ബന്ധപ്പെട്ടിരിക്കുന്നതിനാൽ, ജനങ്ങൾ നല്ല ആരോഗ്യത്തിനും ദീർഘായുസ്സിനുമായി പ്രാർത്ഥിക്കുന്നു. ചില കുടുംബങ്ങൾ ഔഷധ കഷായങ്ങൾ തയ്യാറാക്കുകയും പരമ്പരാഗത ആരോഗ്യ ആചാരങ്ങൾ അനുഷ്ഠിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു.
ചൂല് വാങ്ങൽ – ഒരു അപൂർവ പാരമ്പര്യം
ഇന്ത്യയുടെ ചില ഭാഗങ്ങളിൽ, ധന്തേരാസ് ദിവസം ചൂല് വാങ്ങുന്നത് നിഷേധാത്മകതയെ തുടച്ചുനീക്കി സാമ്പത്തിക സമൃദ്ധി കൊണ്ടുവരുമെന്ന് വിശ്വസിക്കപ്പെടുന്നു.
എല്ലാവർക്കും സമൃദ്ധവും സന്തോഷപ്രദവുമായ ധന്തേരാസ് ആശംസിക്കുന്നു!